Muhasebe döneminin sonunda gerçekleştirilen işlemlerin doğru ve eksiksiz tamamlanması, mali kayıtların güvenilirliği açısından büyük önem taşır. Zirve Programı’nda yer alan Otomatik Dönem Sonu İşlemleri modülü sayesinde mali tabloların hazırlanması, yansıtma işlemleri, kur farkı fişleri, açılış ve kapanış fişleri gibi dönem sonuna ilişkin birçok işlem tek ekran üzerinden kolaylıkla gerçekleştirilebilir.
Bu yazıda, Otomatik Dönem Sonu İşlemleri modülünde yer alan özellikler ve kullanım adımları detaylı olarak ele alınmaktadır.
Mali Tablolar
Mali Tablolar bölümü; Bilanço, Gelir Tablosu ve Satışların Maliyeti raporlarının, belirlenen tarih aralığına göre hazırlanmasını sağlar. Bu sayede dönem sonuna ait mali tablolar tek ekran üzerinden kolaylıkla oluşturulabilir.
Bilanço
Bilanço, işletmenin belirli bir tarihte sahip olduğu varlıklar ile kaynaklarını gösteren temel mali tablolardan biridir. Programda hazırlanan bilanço dört ana bölümden oluşmaktadır.
- Bilanço Başlıkları: İşletme unvanı, bilanço başlığı ve bilanço tarihi bilgilerini içerir.
- Aktif Hesaplar (Varlıklar): İşletmenin varlık hesaplarının yer aldığı bölümdür. İhtiyaç duyulması halinde Insert tuşu kullanılarak yeni satırlar eklenebilir.
- Pasif Hesaplar (Kaynaklar): İşletmenin kaynak hesaplarının yer aldığı bölümdür. Gerekli durumlarda Insert tuşu ile yeni satırlar eklenebilir.
- Dipnotlar: Program tarafından otomatik oluşturulmaz. İlgili açıklamalar bu alana manuel olarak eklenebilir.
Program, bilanço hazırlanırken hesaplarda ters bakiye veya hatalı kayıt tespit etmesi durumunda uyarı mesajı gösterir. Örneğin, normal çalışma düzenine göre 120 Alıcılar hesabının borç, 320 Satıcılar hesabının ise alacak bakiyesi vermesi beklenir. Beklenen çalışma düzeninin dışında bir durum oluştuğunda gerekli kontrollerin yapılması önerilir.
Hazırlanan bilanço, Bilanço Kaydet seçeneği ile firma klasörü içerisinde ilgili yıl dizinine kaydedilebilir. Daha önce kaydedilen bilanço ise Kayıtlı Bilançoyu Yükle seçeneği kullanılarak yeniden görüntülenebilir.
Döküm seçenekleri belirlendikten sonra Yazdır seçeneği ile bilanço çıktısı alınabilir veya farklı dosya formatlarında bilgisayara kaydedilebilir.
Bilançoda herhangi bir tutarsızlık bulunması halinde program uyarı mesajı gösterir. Gerekli kontroller, Mizan seçeneği kullanılarak doğrudan mizan ekranı üzerinden gerçekleştirilebilir.
Gelir Tablosu
Gelir Tablosu, işletmenin belirli bir hesap dönemi içerisinde elde ettiği gelirler ile katlandığı maliyet ve giderleri gösteren temel mali tablolardan biridir. Bu tablo sayesinde ilgili dönemin net kârı veya net zararı ayrıntılı olarak analiz edilebilir.
Gelir Tablosu, Tek Düzen Hesap Planı ve mali tablo ilkelerine uygun olarak hazırlanır. İşletmelerin dönemsel performanslarının karşılaştırılabilmesi ve mali verilerin standart bir yapıda sunulabilmesi amacıyla belirlenen düzen esas alınmaktadır. Program üzerinden rapor tipi veya hesap tipi seçenekleri kullanılarak farklı formatlarda gelir tablosu oluşturulabilir.
Gelir tablosunda;
- Olağan gelir ve kârlar,
- Olağan gider ve zararlar,
- Olağan dışı gelir ve kârlar,
- Olağan dışı gider ve zararlar,
- Finansman giderleri
ayrı gruplar halinde raporlanır. Gelir tablosunda yer alan kalemler arasında mahsup işlemi yapılamaz ve tutarı bulunmayan hesaplar raporda gösterilmez. Ayrıca bilançoda olduğu gibi satır ekleme işlemi Gelir Tablosunda uygulanamaz.
Gelir Tablosu incelendiğinde işletmenin faaliyet performansı, kârlılık durumu, gider yapısı ve mali sonuçları detaylı olarak değerlendirilebilir. Bununla birlikte işletmenin faaliyet gösterdiği sektör içerisindeki finansal başarısı ve dönem içerisindeki mali yapısı hakkında önemli bilgiler elde edilebilir.
Gelir Tablosu üç ana bölümden oluşmaktadır.
- Gelir Tablosu Başlıkları: İşletme unvanı, tablo başlığı ve rapor tarihi bilgilerini içerir.
- Dönem Net Kârı veya Zararı: Hesaplardan otomatik olarak oluşturulur ve bu alana manuel müdahale yapılamaz.
- Dipnotlar: Program tarafından otomatik oluşturulmaz. Gerekli açıklamalar bu alana manuel olarak eklenebilir.
Hazırlanan Gelir Tablosu, Gelir Tablosu Kaydet seçeneği ile firma klasöründe ilgili yıl dizinine kaydedilebilir. Daha önce kaydedilmiş tablolar ise Gelir Tablosunu Yükle seçeneği kullanılarak tekrar görüntülenebilir.
Gelir Tablosunda sıralama ile ilgili bir bozulma oluşması durumunda Gelir Tablosu Sıralama Düzelt seçeneği kullanılarak tablo düzeni yeniden oluşturulabilir.
Gelir Tablosunda yer alan Dipnot Girişi bölümünden Esas Açıklama seçilerek tabloya ek açıklamalar eklenebilir.
Ayrıca ekran üzerinde bulunan Mizan seçeneği ile doğrudan mizan ekranına geçiş yapılabilir. Hazırlanan Gelir Tablosu bilgileri Geçici Vergi Beyannamesine Yapıştır seçeneği ile beyannameye aktarılabilir veya Geçici Vergi Beyannamesine Geç seçeneği kullanılarak ilgili beyanname ekranı açılabilir.
Satışların Maliyeti
Satışların Maliyeti raporu, 600’lü ve 700’lü hesap grupları esas alınarak önceki dönem ile ilgili döneme ait maliyet bilgilerinin karşılaştırmalı olarak görüntülenmesini sağlar.
Bu rapor sayesinde dönem içerisindeki maliyet değişimleri analiz edilebilir ve satışların maliyetine ilişkin detaylı değerlendirmeler yapılabilir.
Yevmiye
Yevmiye Defteri bölümünde yer alan seçenekler kullanılarak yevmiye kayıtlarının dökümü alınabilir.
Hazırlanan kayıtlar yazdırılabileceği gibi Excel’e Aktar seçeneği kullanılarak Excel formatında da dışarı aktarılabilir.
Kebir
Kebir Defteri bölümünde, hesap hareketleri detaylı olarak raporlanabilir.
İhtiyaç duyulan seçenekler belirlendikten sonra Kebir Defteri yazdırılabilir veya Excel Kaydet seçeneği ile Excel formatında dışa aktarılabilir.
Yansıtma İşlemleri
Yansıtma işlemleri, dönem sonu muhasebe kayıtlarının en önemli adımlarından biridir. Bu işlem sayesinde gelir ve gider hesapları muhasebe kurallarına uygun şekilde kapatılarak dönem sonu kâr veya zarar tutarı hesaplanır.
Yansıtma işlemlerinin temel mantığı aşağıdaki gibidir.
Gelirler – Giderler = Dönem Kârı / Zararı
Modül içerisinde yer alan tablolar ve işlem seçenekleri kullanılarak stok hesapları, gider hesapları ve gelir hesapları belirlenen kurallara göre otomatik olarak kapatılır ve gerekli muhasebe fişleri oluşturulur.
Yansıtma İşlemleri ekranının üst bölümünde yer alan Yansıtma İşlemleri Kod Tablosu, dönem sonu işlemlerinde kullanılacak hesap tanımlarının yapıldığı alandır. Bu bölümde kapatılacak hesap aralıkları, kullanılacak yansıtma hesapları ve aktarılacak hesap kodları belirlenebilir. İhtiyaç halinde yeni yansıtma kayıtları oluşturulabilir, önceki yıla ait tanımlar programa aktarılabilir veya standart kod tablosu yüklenebilir.
Ekranın orta bölümünde bulunan Dönem Sonu Mal Mevcutları alanında stok hesapları otomatik olarak listelenmektedir. Dönem sonunda stokta kalan tutarlar Dönem Sonu Stok (TL) sütununa girilir. Program, oluşturulacak yansıtma fişlerinde bu bilgileri esas alarak gerekli muhasebe kayıtlarını oluşturur.
Aynı ekranın alt bölümünde yer alan Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler alanında ise borç bakiyesi veren ilgili hesaplar görüntülenebilir. Vergi hesaplamalarında dikkate alınacak bu bilgiler gerektiğinde düzenlenebilir.
Ekranın sağ tarafında bulunan Yapılacak İşlemler bölümünden yansıtma sürecinde gerçekleştirilecek işlemler belirlenir. Bu alandan Yansıtma İşlemleri Kod Tablosu Hesapları, Gelir Tablosu Hesapları, Vergi Karşılıkları ve Dönem Net Kârı-Zararı, Kapanış Fişi veya Tüm İşlemler seçenekleri tercih edilebilir. Seçim yapıldıktan sonra Fişleri Hazırla (F4) butonu kullanılarak ilgili muhasebe fişleri otomatik olarak oluşturulur.
Sağ tarafta yer alan Hesap Kodları bölümünde ise dönem sonu işlemlerinde kullanılacak hesap kodları tanımlanır. Bu alandan dönem kârı veya zararı, geçmiş yıl zararları, kurumlar vergisi karşılığı, dönem net kârı veya zararı ile kurumlar vergisi oranına ilişkin bilgiler belirlenebilir. Yapılan tanımlamalar Kaydet (F2) butonu ile kaydedilerek kullanılmaya başlanabilir.
Otomatik Bilanço
Otomatik Bilanço modülü, özellikle geçici vergi dönemlerinde ve yıl içerisinde bilanço hazırlanmasını kolaylaştırmak amacıyla geliştirilmiştir.
Dönem sonu stok mevcudu girildikten sonra, belirlenen tarih esas alınarak bilanço oluşturulabilir. Program bu işlem sırasında gerekli yansıtma hesaplamalarını arka planda gerçekleştirir; ancak muhasebe fişlerini oluşturmaz.
Bu sayede yıl içerisinde bilanço alınırken her defasında yansıtma işlemlerinin yeniden yapılmasına gerek kalmaz.
Geçici Vergi Gelir Tablosu
Geçici Vergi Gelir Tablosu modülü, geçici vergi beyannamelerinin hazırlanması ve yıl içerisinde gelir tablosunun hızlı şekilde oluşturulabilmesi amacıyla kullanılmaktadır.
Dönem sonu stok mevcudu girildikten sonra belirlenen tarih esas alınarak gelir tablosu hazırlanabilir. Program gerekli yansıtma hesaplamalarını arka planda gerçekleştirirken muhasebe fişlerini oluşturmaz.
Bu özellik sayesinde dönem içerisinde gelir tablosu hazırlanırken tekrar yansıtma işlemi yapılmasına ihtiyaç duyulmaz.
Demirbaş Fişlerini Kes
Bu bölüm sayesinde Demirbaş Modülü açılmadan, seçilen dönem için amortisman fişleri doğrudan oluşturulabilir.
Böylece dönem sonu amortisman kayıtları hızlı şekilde hazırlanarak muhasebeleştirme süreci kolaylaştırılır.
Envanter Defteri
Envanter Defteri modülü, işletmeye ait envanter bilgilerinin raporlanmasını sağlar.
Envanter Defteri;
- Açılış fişi kayıtlarına göre,
- Kapanış fişi kayıtlarına göre,
stok envanter yöntemi seçilerek hazırlanabilir.
İlgili yöntemin belirlenmesinin ardından rapor oluşturularak yazdırılabilir veya arşivlenebilir.
e-Envanter Defteri
1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenleme kapsamında, e-Defter uygulamasına dâhil olan mükellefler isteğe bağlı e-Envanter Defteri geçebilirler. Zirve Programı ile e-Envanter Defteri hazırlanabilir, berat dosyası oluşturulabilir ve gönderim süreci yönetilebilir.
e-Envanter Defteri’nin hazırlanması, berat oluşturulması ve gönderim adımlarına ilişkin detaylı bilgiye Zirve Masaüstünde e-Envanter Defteri Hazırlama ve Gönderme Adımları başlıklı blog yazımızdan ulaşabilirsiniz.
Rasyolar Analizi
Rasyolar Analizi modülü, işletmenin mali yapısının finansal oranlar kullanılarak değerlendirilmesini sağlar.
Program;
- Likidite rasyolarını,
- Faaliyet rasyolarını,
- Karlılık rasyolarını
otomatik olarak hesaplar.
Hesaplamalar, hazırlanan bilanço veya oluşturulan kapanış fişi kayıtları esas alınarak gerçekleştirilir. Böylece işletmenin finansal performansı detaylı şekilde analiz edilebilir.
Kur Farkı Fişleri
Kur Farkı Fişleri modülü, döviz cinsinden kaydedilen işlemler sonucunda oluşan kur farklarının muhasebeleştirilmesini sağlar.
Kur farkı hesaplamalarının doğru şekilde yapılabilmesi için öncelikle Kur Gir seçeneği kullanılarak geçmiş dönem ve güncel döviz kurları Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası verileri doğrultusunda programa aktarılabilir. Gerekli durumlarda kur bilgileri manuel olarak da güncellenebilir.
Kur farkı hesaplamalarının doğru sonuç verebilmesi için dövizli evrak kayıtlarında ilgili döviz cinsinin tanımlanmış olması gerekmektedir.
Karşıt İnceleme Tutanağı
Karşıt İnceleme Tutanağı modülü, karşıt inceleme tutanaklarının hazırlanması ve yazdırılması amacıyla kullanılmaktadır.
Tutanak Hazırla seçeneği ile gerekli bilgiler doğrultusunda tutanak oluşturulabilir. İhtiyaca göre Tutanak Tasarla seçeneği kullanılarak kurumun çalışma yapısına uygun özel tutanak tasarımları hazırlanabilir.
Not: 1 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenleme kapsamında, Yeminli Mali Müşavirlik tasdik raporlarına eklenen karşıt inceleme tutanaklarının Dijital Vergi Dairesi üzerinden elektronik ortamda gönderilmesi zorunlu hale gelmiştir. Bu nedenle tutanak hazırlama sürecinde güncel mevzuata uygun hareket edilmesi önem taşımaktadır.
Hesap Kapatma Fişleri
Hesap Kapatma Fişleri modülü, özellikle 120 Alıcılar ve 320 Satıcılar hesaplarının dönem sonu kapanış işlemlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla kullanılmaktadır.
İlgili hesap grubu seçildikten sonra yalnızca kapanış hesap kodunun tanımlanması yeterlidir. Program gerekli muhasebe fişlerini otomatik olarak oluşturur.
Otomatik Poliçe Mahsup Fişi
Otomatik Poliçe Mahsup Fişi modülü, poliçelere ilişkin muhasebe kayıtlarının dönemlere doğru şekilde dağıtılmasını sağlar.
Öncelikle Poliçe Bilgileri tablosuna poliçe bilgileri girilir. Ardından Hesapla seçeneği kullanılarak aylık poliçe dağılım tablosu oluşturulur.
Muhasebe hesap kodları tanımlandıktan sonra;
- Muhasebe Fişlerini Kes seçeneği ile aktif döneme ait muhasebe kayıtları oluşturulabilir.
- Devir işlemleri tamamlandıktan sonra 280–180 Virman Fişlerini Kes seçeneği kullanılarak sonraki döneme devreden poliçelerin muhasebe kayıtları hazırlanabilir.
Banka Kredisi Mahsup Fişi
Banka Kredisi Mahsup Fişi modülü, banka kredilerinin tanımlanması ve krediye ilişkin muhasebe kayıtlarının oluşturulması amacıyla kullanılmaktadır.
İlk olarak Yeni Kredi seçeneği ile kredi bilgileri tanımlanır. Ardından Kredi Ödemeleri Listesini Oluştur seçeneği kullanılarak ödeme planı hazırlanır.
Gerekli muhasebe hesapları tanımlandıktan sonra;
- Kredi Mahsup Fişi ile krediye ait ilk muhasebe kaydı oluşturulabilir.
- Her ödeme döneminde ise Kredi Ödeme Fişi seçeneği kullanılarak ödeme kayıtları muhasebeleştirilebilir.
Açılış Fişi
Açılış Fişi modülü, bir önceki hesap dönemine ait kapanış fişinin yeni hesap dönemine açılış fişi olarak aktarılmasını sağlar.
Özellikle muhasebe devir işlemlerinde kullanılan bu özellik sayesinde hesap bakiyeleri yeni döneme hızlı ve güvenli şekilde aktarılabilir.
Kapanış Fişi
Kapanış Fişi modülü, dönem sonu stok mevcudu ve seçilen envanter yöntemi dikkate alınarak kapanış fişinin oluşturulmasını sağlar.
Oluşturulan kapanış fişi ile hesap dönemi kapatılır ve yeni döneme devir işlemleri için gerekli muhasebe altyapısı hazırlanmış olur.
